اختلال هورمونی چیست؟
هورمون ها نقش مهمی بر سلامت و عملکرد طبیعی ارگان های داخلی دارند.
زمانی که اختلال هورمونی اتفاق می افتد و مقدار این مایع حیاتی در بدن از حد طبیعی کمتر یا بیشتر می شود مشکلات و بیماری های مختلف پدیدار خواهد شد.
هورمون های تولید شده در سیستم غدد درون ریز از طریق جریان خون به بافت ها و اندام های هدف خواهد رسید.
زمانی که مقدار هورمون ها به ویژه در بدن زنان از حد نرمال کمتر یا بیشتر می شود خیلی زود شاهد آسیب ها و بیماری های مختلف خواهند بود.
البته مسئله مهم در مورد اختلال هورمونی این است که گاهی اوقات بانوان در ابتدای آسیب متوجه عوارض اختلالات هورمونی نمی شود.
به مرور زمان بیماری هایی در بدن پدیدار می شود که گسترش و وسعت زیادی پیدا کرده و قطعاً مهار و درمان آنها کاری سخت و پیچیده خواهد بود.
در این مطلب مفصل تر در مورد عوارض اختلالات هورمونی در زنان صحبت خواهیم کرد.
مهم است بدانید که هورمون ها در بدن بانوان نقش مهمی در متابولیسم و اشتهای فرد دارند.
به همین دلیل است که تغییرات غیر طبیعی هورمون ها در بدن زنان باعث چاقی یا لاغری مفرط و بدون علت خواهد شد.
مسئله قابل توجه در مورد هورمون در بدن زنان سلامت و عملکرد طبیعی قلب است.
گاهی اوقات نامتعادل بودن میزان هورمون ها باعث می شود تا ضربان قلب از حد طبیعی کندتر یا تندتر شود.
هورمون ها همواره بر روی چرخه خواب، چرخه باروری و عملکرد جنسی زنان تاثیر مستقیم دارند.
باعث تغییر در سطح سلامت روحی و روانی افراد شده و علاوه بر تاثیرگذاری بر دمای بدن بر رشد و نمو عمومی شخص نیز موثر خواهد بود.
عوارض اختلالات هورمونی در زنان

درصد قابل توجهی از افراد در مقاطع مختلف زندگی اختلال هورمونی را حتی در حد خفیف تجربه کرده اند.
از آنجا که بدن بانوان در طی ماه دچار نوسانات زیادی می شود و فرد چرخه قاعدگی و یا بارداری را تجربه می کند نیز نوسان هورمونی امری کاملاً شایع است.
در مورد عوارض اختلال هورمونی در زنان اگر اطلاعات کافی داشته باشید، متوجه خطر و عواقب این اختلال خواهید شد.
قطعاً انجام چکاپ ها و معاینات سالانه را جدی گرفته و به موقع به پزشک مراجعه خواهید کرد.
از مهمترین عوارضی که ممکن است در پی اختلالات هورمونی در بدن زنان اتفاق بیفتد، افزایش یا کاهش وزن بدون علت است.
معتقدند در کنار آن مشکل در خوابیدن باعث کلافگی و حس ناآرامی در فرد می شود.
زمانی که تعادل هورمونی در بدن زنان برهم می خورد تغییرات احساسی نسبت به سرما و گرمای هوا نیز با شدت بالا رخ می دهد.
نوسانات هورمونی در زنان در نهایت باعث تغییرات فشار خون نیز خواهد شد.
به مرور زمان تغییرات منفی در ضربان قلب یا هرگونه تغییر در غلظت خون نیز مشکلات و عوارضی را برای بانوان ایجاد خواهد کرد.
بسیاری از بانوان بعد از تجربه اختلالات هورمونی به ویژه برای مدت طولانی متوجه ضعف شدید و شکننده بودن استخوان ها می شوند.
این افراد احتمالاً نیاز مکرر به دستشویی رفتن داشته و تغییر در اشتها، نفخ شدید و حتی کاهش میل جنسی از جمله مشکلات شایعی است که باعث نگرانی آنها خواهد شد.
اختلالات هورمونی در زنان همچنین با مشکلاتی مثل ناباروری همراه است.
البته عوارض دیگری مثل تورم شدید در صورت، تاری دید، برآمدگی گردن و درد و حساسیت پستان ها و بم شدن صدای زنان از جمله عوارضی است که به عنوان هشدار جدی برای تغییرات هورمونی شناخته می شود.
از دیگر عوارض اختلالت هورمونی در زنان عبارتند از:
قاعدگی نامنظم
بیشتر زنان هر ۲۱ تا ۳۵ روز پریود میشوند.
اگر در این بازه زمانی پریود نشوید یا در برخی ماهها اصلاً پریود نشوید، ممکن است نشانه عدم تعادل در هورمونهای زنانه، از جمله استروژن و پروژسترون باشد.
یکی از دلایل این امر میتواند دوره پیش از یائسگی باشد که معمولاً در دهه ۴۰ یا ۵۰ زندگی رخ میدهد.
با این حال، قاعدگی نامنظم میتواند نشانه بیماری مانند سندرم تخمدان پلیکیستیک باشد. در این صورت، لازم است در مورد عوارض اختلالات هورمونی در زنان با پزشک خود صحبت کنید.
اختلالات خواب
اگر به موقع به خواب نمیروید یا احساس میکنید خواب باکیفیتی ندارید، ممکن است مشکلی در هورمونهای شما وجود داشته باشد.
پروژسترون هورمونی است که توسط تخمدانها ترشح میشود و به بدن کمک میکند تا به خواب برود.
وقتی سطح استروژن در طول چرخه قاعدگی شما کاهش مییابد، ممکن است خوابیدن برایتان دشوار باشد.
سطح پایین استروژن همچنین میتواند باعث گرگرفتگی و تعریق شبانه شود که هر دو میتوانند خوابیدن را دشوار کنند و از علائم عدم تعادل هورمونی در زنان هستند.
آکنه مزمن
یک دوره کوتاه آکنه قبل یا در طول پریود طبیعی است، اما آکنه مزمنی که از بین نمیرود میتواند نشانهای از عدم تعادل هورمونی باشد.
تولید بیش از حد آندروژنها یا هورمونهای مردانه میتواند باعث بیشفعالی غدد چربی شما شود و منجر به افزایش تولید چربی شود.
آندروژنها همچنین میتوانند بر سلولهای پوست داخل و اطراف فولیکولهای شما تأثیر بگذارند.
این دو عامل در کنار هم میتوانند منافذ پوست شما را مسدود کرده و باعث آکنه شوند.
از دست دادن حافظه
محققان به طور کامل نمیدانند که هورمونها چگونه بر مغز تأثیر میگذارند.
آنچه مشخص است این است که تغییرات در سطح هورمونهای استروژن و پروژسترون میتواند بر حافظه تأثیر بگذارد و یادآوری برخی رویدادها را دشوار کند.
علاوه بر این، مشکلات حافظه و تمرکز در دوران یائسگی و پیش از یائسگی رایج است.
با این حال، این موارد میتوانند نشانهای از اختلالات تیروئید نیز باشند، بنابراین اگر در حافظه یا تفکر مشکل دارید، مهم است که به پزشک خود اطلاع دهید.
احساس خستگی مداوم
خستگی یکی از شایعترین علائم مشکلات هورمونی در دختران و زنان است.
تحریک پذیری و اضطراب زیادی را تجربه کرده و احتمالاً بی دلیل و برای مدت طولانی دچار خستگی می شوند.
حتی زمانی که مدت بیشتری را به استراحت اختصاص می دهند حس کسالت و خستگی برطرف نخواهد شد.
اختلالات هورمونی در دختران با مشکلاتی مثل سردرد، افسردگی یا افزایش تشنگی همراه است.
ترشح بیش از حد هورمون پروژسترون میتواند باعث خوابآلودگی شود.
علاوه بر این، اگر غده تیروئید به اندازه کافی هورمون تیروئید ترشح نکند، ممکن است سطح انرژی بدن کاهش یابد.
مراجعه به متخصص غدد درون ریز و انجام آزمایش خون که سطح هورمونها را اندازهگیری میکند، میتواند به تشخیص عدم تعادل هورمونی کمک کند.
عرق شبانه
این افراد همواره از تعریق زیاد به ویژه در زمان استراحت و هنگام خوابیدن شکایت می کنند.
کاهش سطح استروژن میتواند باعث تعریق شبانه شود، این مشکل به ویژه در دوران یائسگی قابل توجه است.
با این حال، برخی از عدم تعادلهای هورمونی در زنان نیز میتوانند باعث تعریق شبانه شوند.
خشکی پوست
خشکی پوست یک عارضه جانبی عدم تعادل هورمونی در زنان است.
این افراد به مرور دچار خشکی شدید پوست شده و احتمال ایجاد بثورات پوستی نیز افزایش می یابد.
تغییر سطح هورمونها میتواند باعث خشکی پوست شود. این امر به ویژه در دوران یائسگی شایع است.
کمکاری تیروئید نیز میتواند باعث خشکی پوست شود. یک متخصص پوست میتواند کمک کند.
افسردگی و نوسانات خلقی
با توجه به نظر متخصصین افت سطح هرمون ها یا تغییر سریع در سطح آنها میتواند باعث افت مود و افسردگی در زنان شود.
استروژن هورمونی است که نقش مهمی را در تنظیم خلقوخو در زنان ایفا میکند.
واکنش بدن نسبت به تغییرات هورمونی

اختلال هورمونی برای بانوان امری شایع است اما هر فرد به واسطه این عارضه نشانه های متفاوتی را تجربه می کند.
از مهمترین عوارضی که احتمالاً بعد از تغییرات هورمونی در بدن زنان اتفاق می افتد می توان به تغییرات محسوس در روند قاعدگی اشاره کرد.
کسانی که به تغییرات هورمونی یا نوسان در میزان هورمون ها مبتلا می شوند، به مرور دچار پریودهای سنگین، نامنظم یا دردناک خواهند شد.
درصد زیادی از عوارضی که به واسطه تغییرات هورمونی در بدن اتفاق می افتد برای زنان مشترک است، این آسیب ها عبارتند از:
پوکی استخوان، گرگرفتگی و تعریق شبانه که در اغلب موارد با حساسیت و درد پستان همراه است.
از مهمترین و البته خطرناک ترین عوارضی که ممکن است بعد از نوسانات هورمونی در زنان اتفاق بیفتد می توان به خونریزی های رحمی اشاره کرد که هیچ ارتباطی به قاعدگی ندارد.
از طرفی ممکن است فرد بدون علت اما برای مدت طولانی به یبوست و اسهال مبتلا شده و سوء هاضمه و خشکی واژن نیز از جمله مشکلات شایع محسوب می شود.
تغییر در میزان هورمون ها باعث میشود تا تعادل در بدن زنان بر هم خورده و شاهد مشکلات غیر طبیعی و مردانه خواهند بود.
اختلالات هورمونی در دختران باعث رویش مو در صورت، گردن، قفسه سینه و پشت می شود.
احتمالاً نازک شدن و ریزش مو با الگوی مردانه برای بانوان امری نگران کننده و ناخوشایند خواهد بود.
عوارض اختلالات هورمونی در زنان فقط به این موارد محدود نمی شود بلکه ناباروری یا هرگونه اختلال در سیستم باروری زنان از جمله مشکلات مهمی است که به واسطه اختلال هورمونی اتفاق می افتد.
حتی ممکن است بانوان در پی ایجاد اختلال در میزان هورمون ها شاهد آسیب های پوستی و ظاهری باشند.
منگوله پوستی یا رشد غیر طبیعی آنها باعث نگرانی فرد شده و زمانی که در جای نامناسب به ویژه صورت و گردن شاهد رشد منگوله های پوستی هستند نگرانی فرد چند برابر خواهد شد.
ارتباط اختلال هورمونی و چاقی در زنان
یکی از مشکلات شایع و البته مشترک در بین زنانی که دچار اختلال هورمونی می شوند چاقی و افزایش وزن است.
زمانی که افزایش وزن و چاقی با سرعت بالایی اتفاق می افتد، نشان می دهد که در بدن یک اختلال و مشکل وجود دارد و این چاقی و اضافه وزن فقط بر اثر پرخوری یا کم تحرکی فرد نخواهد بود.
چاقی اگر به علت اختلال هورمون های مربوط به یائسگی باشد، باعث می شود تا بدن سوخت و ساز کندتری پیدا کرده و کالری کمتری می سوزاند، در نتیجه شاهد تجمع چربی های بیشتر در اطراف شکم و کمر خواهید بود.
چاقی مربوط به اختلال هورمونی تخمدان پلی کیستیک یکی از مشکلات هورمونی رایج در زنان است که در نهایت در چرخه قاعدگی تاثیر منفی خواهد داشت.
چاقی مربوط به اختلال هورمونی کیست تخمدان باعث می شود تا بانوان مقاومت به انسولین را تجربه کنند، در نتیجه افزایش وزن پیدا می کنند و شاهد تجمع چربی اضافه در اطراف شکم خواهند بود.
چاقی به علت اختلالات هورمونی تیروئید همراه با احساس خستگی، ضعف و سرما همراه است زمانی که تیروئید به حد کافی تولید نمی شود سوخت و ساز بدن کندتر شده و وزن بالا می رود.
با این تفاسیر می توان گفت که علائم اختلال هورمونی در زنان اغلب با نشانه های مشهود همراه است.
پس هر نوع تغییرات غیر عادی را که با سرعت بالا در بدن اتفاق می افتد جدی دانسته و در اولین قدم برای بررسی میزان هورمون ها به پزشک مراجعه کنید.
در این صورت می توانید با مصرف انواع داروهای موثر بر رفع اختلالات هورمونی تعادل را در بدن برقرار کرده و مشکلاتی مثل چاقی و هر نوع آسیب ناشی از اختلالات هورمونی خیلی زود برطرف می شود.
چگونه از عوارض ناشی از اختلالات هورمونی زنان جلوگیری کنیم؟
شما میتوانید با انجام موارد زیر خطر عوارض ناشی از اختلالات هورمونی زنان را کاهش دهید:
- رژیم غذایی سالم و متعادل داشته باشید، مصرف قند و چربی را محدود کنید و میوه و سبزیجات را به رژیم غذایی خود اضافه کنید و از مواد عغذایی که سرشار از فیبر، پروتئین و چربی های سالم می باشد استفاده کنید.
- به طور منظم ورزش کنید، ورزش هایی همچون پیاده روی، شنا و یوگا به تنظیم هورمون های بدن کمک می کند.
- سیگار نکشید و مصرف الکل را محدود کنید.
- داشتن استرس مزمن باعث عدم تعادل هورمون هایی مثل کورتیزول، تیروئید و پروژسترون می شود که جهت کنترل استرس می توانید مدیتیشن انجام دهید.
- داشتن خواب بی کیفیت و کمتر از 7 ساعت در شبانه روز روی ترشح هورمون های منفی تاثیر می گذارد پس حتما به بهبود کیفیت و ساعت خواب خود دقت داشته باشید.
- مراجعه به پزشک متخصص زنان یا غدد برای بررسی سطح هورمونها بهویژه در صورت وجود علائمی مثل پریودهای نامنظم، آکنه شدید یا تغییرات خلقی لازم و ضروری می باشد.
- مشکلاتی مانند تخمدان پلیکیستیک (PCOS)، کمکاری یا پرکاری تیروئید در صورتی که بهموقع درمان نشوند، عوارض جدی برای زنان به وجود می آورد.
7 پاسخ
خواب ناکافی میتواند باعث اختلالات هورمونی شود؟
سلام همراه گرامی، بله، کمخوابی باعث افزایش کورتیزول و اختلال در ترشح ملاتونین و دیگر هورمونهای کلیدی میشود.
خیلی خوشحالم که این موضوع مهم رو پوشش دادید. واقعا اطلاعاتی که درباره تأثیر اختلالات هورمونی روی باروری و پریودها دادید، بهدردم خورد.
اگر کسی دچار اختلالات هورمونی باشه، چه علائمی باید بیشتر از همه مراقبش باشه؟
خانمها باید به علائمی مانند تغییرات نامنظم در قاعدگی، افزایش یا کاهش وزن ناگهانی، خستگی مفرط، تغییرات خلقی، و مشکلات خواب توجه کنند. این علائم میتوانند نشانه اختلالات هورمونی باشند و نیاز به بررسی پزشکی دارند.
آیا تغییرات هورمونی ممکنه باعث اختلال در سیستم ایمنی بدن بشه؟
بله، تغییرات هورمونی میتوانند بر سیستم ایمنی تأثیر بگذارند. کاهش یا افزایش هورمونها میتواند باعث افزایش حساسیت به عفونتها یا ایجاد اختلالات خودایمنی مانند لوپوس یا روماتیسم شود